Mycologiecursus

De inschrijvingdatum voor 2026 is donderdag 10 september, om 8:30 op de UBV-kamer!

Er wordt een deelname van 100% verwacht, bekijk dus alvast het rooster en je beschikbaarheid vroeg voor de inschrijvingen!

Voor de cursus moet de paddenstoelen veldgids worden aangeschaft, deze is te koop op de UBV-kamer.

Paddenstoelen begrijpen betekent de natuur begrijpen. Geen enkel ander organisme is zo intens verweven in de natuurlijke systemen als de schimmels, zodat het ook onmogelijk is ze er los van te zien. Wie naar een paddenstoel kijkt, kijkt naar de organismen die ermee verbonden zijn en daarmee zelfs naar het hele landschap. Bijvoorbeeld: de huidige stikstofcrisis is te begrijpen wanneer men thuis is in de ecologie van paddenstoelen. Zij reageren snel op milieuveranderingen en door hun relaties met planten in de ecosystemen kunnen effecten makkelijk gezien en begrepen worden. Paddenstoelen zijn zeer geschikte indicatoren voor deze ecologische veranderingen. Maar voor je zover bent: welke paddenstoel is het eigenlijk? Goed leren determineren begint met goed kijken. Vaak ook met goed lezen en weten waarnáár je
moet kijken. Mycologen vinden dat leuk: ieder detail roept verwondering op, iedere gelijkenis met andere paddenstoelen vragen.

In de cursus leren we naar paddenstoelen kijken. We gaan ze zelf zoeken, beschrijven en determineren. Daarvoor gaan we ook naar buiten. Zelf, voorafgaand aan elke college-avond en vijf keer op zaterdag met de hele groep. De relatie tussen de aangetroffen paddenstoelen, de vegetatie, het strooisel, het dode hout, de bodem en het landschap staan dan centraal, maar de diversiteit aan soorten leert ons verschillen zien, en overeenkomsten. We leren hiervan gebruik te maken om soorten te kunnen benoemen (welke soort is het?). We oefenen met determineren. Welke boeken heb je daarvoor nodig? Wat zijn veldkenmerken en heb je daaraan wel voldoende? Voor al dit soort zaken wordt een gedegen basis gelegd. Deze cursus is een springplank.

Naast het veldwerk wordt natuurlijk theorie behandeld. Echte biologische theorie: wat zijn schimmels, hoe planten ze zich voort, welke ecologische rollen vervullen ze en hoe belangrijk zijn zij eigenlijk voor ons? Het besef dat schimmels onmisbaar zijn (en onvermijdbaar!) is niet wijdverbreid. Dat schimmels in de industrie en geneeskunde een onvervangbare rol spelen, weet ook niet iedereen. Je moet een beetje gek zijn, gek op paddenstoelen, om te begrijpen dat er achter hun kleur- en vormenrijke verschijning zoveel schuil gaat, dat wereldwijd wetenschappers er hun hele leven aan wijden.

Cursusleider Aldert Gutter is ruim 45 jaar amateurmycoloog, was jarenlang centrale coördinator van de paddenstoelenkartering (onderzoek naar de verspreiding van paddenstoelen in Nederland), betrokken bij veel zaken die door de Nederlandse Mycologische Vereniging (NMV) worden ontwikkeld en georganiseerd, webmaster voor de NMV en initiatiefnemer van Allesoverpaddenstoelen.nl . Aldert geeft al sinds 1981 cursussen, lezingen en mycologische excursies en begeleidde enkele paddenstoelenreizen voor de KNNV naar het buitenland. Sinds 2013 wordt door Aldert de mycologiecursus van de UBV gegeven. Dit jaar zijn Vic ten Bokum en Marius Kuipers zijn assistenten.